Warszawa, Łazienki Królewskie i Powązki, czyli nadrabiamy zaległości z lat szkolnych

Wylot na weekendową wyprawę do Aten był też okazją do nadrobienia tego, co powinna dać szkoła – zobaczenia paru atrakcji Warszawy, których nie było mi dane (tak, wiem, to dziwne) do tej pory zobaczyć: Łazienek Królewskich, Belwederu i Cmentarza Powązkowskiego.

0

Wylot na weekendową wyprawę do Aten był też okazją do nadrobienia tego, co powinna dać szkoła – zobaczenia paru atrakcji Warszawy, których nie było mi dane (tak, wiem, to dziwne) do tej pory zobaczyć: Łazienek Królewskich, Belwederu i Cmentarza Powązkowskiego.

Wyjazd do Warszawy to z reguły punkt obowiązkowy szkolnych wycieczek klasowych – mnie ta przyjemność jakoś ominęła, w trakcie całej edukacji nie było mi dane zajechać do stolicy. Czas na nadrobienie zaległości przyszedł po wielu latach, a pretekstem był wylot do Aten. Odpowiednio zaplanowany dojazd do stolicy dał mi czas na zobaczenie kilku „podstawowych” punktów na mapie turystycznej Warszawy.

Rajd po zaplanowanych punktach podzielony został na dwie tury – dzień wylotu do Aten (Łazienki i Belweder) i dzień powrotu (Powązki). Nie ma sensu robić tu wykładu na temat historii Łazienek Królewskich – jak będziecie zainteresowani, znajdziecie w sieci ogrom materiałów na ich temat. W skrócie – powstały w XVIII w. dla ostatniego króla – Stanisława Augusta Poniatowskiego, były jego letnią rezydencją. Zajmują ponad 70 ha powierzchni, na której znajduje się sporo historycznych, dobrze zachowanych budynków różnego przeznaczenia.

Warszawa, pomnik Chopina w Łazienkach
Warszawa, pomnik Chopina w Łazienkach
Warszawa, "świątynia Sybilli" w Łazienkach
Warszawa, „świątynia Sybilli” w Łazienkach
Warszawa, Palmiarnia w Łazienkach
Warszawa, Palmiarnia w Łazienkach
Warszawa, Stara Kordegarda w Łazienkach
Warszawa, Stara Kordegarda w Łazienkach

Najbardziej znanymi elementami Łazienek są na pewno: pomnik Chopina (1926 r., odbudowany po II wojnie światowej po tym, jak wysadzili go hitlerowcy) i Pałac Łazienkowski, wybudowany długo przed powstaniem parku (koniec XVII w.) i przebudowany sto lat później dla króla. To w nim odbywały się czwartkowe obiady, o których wiedzę wtłaczano nam na historii w szkole. Poza tymi dwoma „sztandarowymi” elementami, znajdziecie tu także (w kolejności zwiedzania):

  • Świątynię Sybilli, czyli dawną ogrodową altanę, służącą do kameralnych spotkań, wybudowaną na początku XIX w., wzorowaną na antycznych świątyniach;
  • Palmiarnię, zwaną też Nową Pomarańczarnią, czyli ogromną cieplarnię, w której kiedyś znajdowały się kolekcje drzew tropikalnych, wybudowaną w 1861 r. Nadal służy jako ogród, a także za siedzibę restauracji „Belvedere”;
  • Teatr na Wyspie, jeden z najstarszych zachowanych do dziś teatrów dworskich, wybudowany w 1786 r.;
  • Wielką Oficynę z 1780 r., czyli królewską kuchnię, kiedyś połączoną z Pałacem Łazienkowskim specjalnym korytarzem;
  • Pałac Myślewicki, którego budowę ukończono w 1779 r., początkowo spełniający funkcję kwaterunku dla królewskich dworzan. W czasach najnowszych pełnił funkcję apartamentów dla gości rządowych;
  • Starą Kordegardę, czyli pochodzącą z 1792 r. wartownię;
  • Biały Domek, letnią willę, wybudowany w 1774 r., z nietypowym zegarem słonecznym, wspartym na klęczącej postaci;
  • Wodozbiór (lub Rezerwuar), zbiornik na wodę, spływającą ze źródeł i przeznaczoną do fontann i łaźni, wybudowany w 1778 r.;
  • Starą Pomarańczarnię, w której przechowywano drzewa pomarańczowe, zdobiące ogrody i pałace w Łazienkach, wybudowaną w 1788 r. W jej budynku mieścił się także kiedyś teatr dworski, znany ze świetnej akustyki;
Warszawa, Pałac Łazienkowski
Warszawa, Pałac Łazienkowski
Warszawa, Pałac Myślewicki w Łazienkach
Warszawa, Pałac Myślewicki w Łazienkach
Warszawa, Wielka Oficyna w Łazienkach
Warszawa, Wielka Oficyna w Łazienkach
Warszawa, Biały Domek w Łazienkach
Warszawa, Biały Domek w Łazienkach

Z faktów historycznych, związanych z Łazienkami – to tu wybuchło Powstanie Listopadowe w 1830 r., gdy spiskowcy z podchorążymi ze szkoły w Łazienkach uderzyli na Belweder. Ale Łazienki to także widowiskowy i spokojny (zakaz jazdy na rowerach czy rolkach) park, w którym można spotkać sporo zwierzaków, wśród których zdecydowanie królują na wpół oswojone wiewiórki, podbiegające do przechodniów w poszukiwaniu jedzenia.

Będąc w Łazienkach nie sposób pominąć Belwederu. Ale zanim do niego dojdziemy, mijamy stojący obok głównego wejścia do parku pomnik J.Piłsudskiego, którego ufundowanie zainicjował Jerzy Waldorff. Pomnik jest podziękowaniem za obronę Warszawy w 1920 r. i stanął w tym miejscu w 1998 r.

A sam Belweder – o jego roli w Powstaniu Listopadowym już było wyżej. Kilka lat wcześniej (1822 r.) dawny barokowy XVII-wieczny pałac został przebudowany i od tej pory tytułowany jest Belwederem. Najważniejszą część historii napisał Józef Piłsudski, zamieniając go na swoją siedzibę jako Naczelnika Państwa w 1918 r. Potem rezydał tu m.in. prezydent Narutowicz. Po przewrocie w 1926 r. ponownie zamieszkał tu Piłsudski, a po jego śmierci w 1935 r. urządzono tu muzeum mu poświęcone.

Warszawa, Stara Pomarańczarnia w Łazienkach
Warszawa, Stara Pomarańczarnia w Łazienkach
Warszawa, Wodozbiór (Rezerwuar) w Łazienkach
Warszawa, Wodozbiór (Rezerwuar) w Łazienkach
Warszawa, Belweder
Warszawa, Belweder
Warszawa, Belweder
Warszawa, Belweder

Później rezydowali tu m.in. Bierut, Jaruzelski czy Wałęsa. Dziś zwyczajowo jest miejscem zamieszkania aktualnego prezydenta RP. Belweder można zwiedzać także indywidualnie, ale przeznaczony jest do tego jeden dzień w miesiącu (ostatnia sobota miesiąca).

Warszawa, Cmentarz Powązkowski, grób Moniuszki
Warszawa, Cmentarz Powązkowski, grób Moniuszki

Od czasu odwiedzenia cmentarza na Pęksowym Brzyzku w Zakopanem w planie było także zwiedzenie najbardziej znanej chyba polskiej nekropolii – Cmentarza Powązkowskiego. Udało się częściowo – po powrocie z Aten zastałem Warszawę w deszczu, co mocno skomplikowało plany spaceru wśród grobów najsłynniejszych Polaków. W praktyce zmuszony zostałem do ograniczenia wizyty i odpuszczenia sobie Cmentarza Wojskowego na Powązkach. Zdążyłem zobaczyć m.in. groby:

  • Stanisława Moniuszki
  • Gustawa Holoubka
  • Jana Nowaka-Jeziorańskiego
  • Zbigniewa Herberta
  • rodziców F.Chopina i św.Brata Alberta Chmielowskiego
  • Janiny Porazińskiej
  • Warszawa, Cmentarz Powązkowski, grób Krzysztofa Kieślowskiego
    Warszawa, Cmentarz Powązkowski, grób Krzysztofa Kieślowskiego

    Mirona Białoszewskiego

  • Henryka Wieniawskiego
  • Janusza Zakrzeńskiego (aktora, odtwórcę roli J.Piłsudskiego)
  • Krzysztofa Kolbergera
  • Krzysztofa Kieślowskiego
  • Violetty Villas
  • Edmunda Niziurskiego
  • Edwarda Śmigłego Rydza
  • Grzegorza Przemyka
Warszawa, Cmentarz Powązkowski, grób Violetty Villas
Warszawa, Cmentarz Powązkowski, grób Violetty Villas

Już w deszczu zdążyłem jeszcze przejść starą Aleją Zasłużonych na Powązkach, gdzie pokłonić się można m.in.:

  • Władysławowi Reymontowi
  • lotnikom Żwirce i Wigurze
  • Stefanowi Jaraczowi
  • Leopoldowi Staffowi
  • Stefanowi Starzyńskiemu
  • Janowi Kiepurze
  • Tadeuszowi Fijewskiemu (stary Czereśniak z „Czterech Pancernych”)
  • Mieczysławie Ćwiklińskiej
  • Ignacemu Mościckiemu
  • Marii Dąbrowskiej
Warszawa, Cmentarz Powązkowski
Warszawa, Cmentarz Powązkowski
Warszawa, Cmentarz Powązkowski, grób Gustawa Holoubka
Warszawa, Cmentarz Powązkowski, grób Gustawa Holoubka
Warszawa, Cmentarz Powązkowski
Warszawa, Cmentarz Powązkowski

Da się też znaleźć grobowce ludzi dziś dzięki swojej działalności mocno kontrowersyjnych, np. Marcelego Nowotki. Był taki czas, kiedy po zmianie ustroju u nas intensywnie pozbywano się śladów po nim, m.in. w naszym rodzinnym Rzeszowie przemianowano ulicę noszącą jego imię – dziś nazywa się Warszawska.

Warszawa, sanktuarium Poległych i Pomordowanych na Wschodzie przy kościele św.Karola Boromeusza na Cmentarzu Powązkowskim
Warszawa, sanktuarium Poległych i Pomordowanych na Wschodzie przy kościele św.Karola Boromeusza na Cmentarzu Powązkowskim

Osobnym zabytkiem na Powązkach jest kościół św.Karola Boromeusza, ufundowany przez króla Stanisława Augusta Poniatowskiego w 1793 r. Zbombardowany przez Niemców w czasie II wojny światowej, odbudowany został w 1960 r. Mury kościoła „obudowane” są tablicami, upamiętniającymi zmarłych i pomordowanych w różnych okolicznościach, m.in. na jednej ze ścian znajduje się sanktuarium, poświęcone „Poległym i Pomordowanym na Wschodzie”. Jest też tablica upamiętniająca ofiary katastrofy lotniczej pod Smoleńskiem.

Wizyta w tych kilku miejscach w Warszawie daje do myślenia – głównie pod kątem tego, że wędrując po całej Europie (i nie tylko), warto nie zapominać o tym, że pod ręką w kraju mamy też miejsca, które swoją atrakcyjnością nie odbiegają od miejsc zwiedzanych zagranicą. I że zgłębiając historię obcych krajów czy krain, warto uzupełnić też braki w wiedzy o nas samych, naszej historii i naszych rodakach, którzy w niej zapisali się na stałe.

Pełna galeria zdjęć z Łazienek Królewskich i Powązek w Warszawie znajduje się na osobnej stronie naszego bloga oraz na naszym profilu na Facebooku.

Jak bardzo przydatny jest dla Ciebie ten artykuł?

Kliknij na odpowiednią gwiazdkę i oceń treść

Dotychczasowa średnia ocena / 5. Ilość opinii:

Jeśli nasz artykuł jest dla Ciebie przydatny...

podziel się nim ze znajomymi 🙂

Dodaj komentarz

Please Login to comment
  Subscribe  
Powiadom o